گرانول و کاربردهای آن؛ از کجا گرانول بخریم؟

گرانول چیست؟
اکثر کسانی که در حوزه محصولات پلیمری فعالیت می‌کنند، حتما تا بحال اسم گرانول به گوششان خورده است. شاید این تصور پیش بیاید که لابد گرانول نوع خاصی از پلیمر است، ولی اینگونه نیست. گرانول اسم پلیمر خاصی نیست. گرانول شکل خاصی از پلیمر است که به صورت دانه بوده و برای مصارف و کاربردهای مختلف استفاده می‌شود. برای تولید مواد پلیمری از گرانول، ابتدا باید آن را ذوب و سپس شکل‌دهی کرد. برای تولید گرانول، زمانی که پلیمر تولید می‌شود، در دستگاه اکسترودر (چیزی شبیه چرخ گوشت) ذوب می‌شود و در سر اکسترودر یک کاتر یا چیزی شبیه آن تعبیه شده است که پلیمر خروجی را مرتبا قطع می‌کند و گرانول تولید می‌شود. گرانول‌های مختلفی در صنعت استفاده می‌شوند که از جمله آن‌ها می‌توان به دو دسته کلی مهم گرانول پلی اتیلن و گرانول پلی پروپیلن  و در نوع دیگری از دسته‌بندی‌ها به گرانول بادی، پلی اتیلن سنگین تزریقی، گرانول پلی اتیلن سبک خطی و … اشاره کرد.

همه مواد پلیمری بسته به کاربرد و میزان ویسکوزیته و عوامل دیگر مثل نوع پلیمریزاسیون و… میتوانند تبدیل به گرانول شوند. ولی اگر شرایط پلیمریزاسیون و عوامل دیگر پیچیده باشد پلیمر به صورت پودر یا محلول یا … تولید می‌شود. هدف اصلی در تولید یک پلیمر به دست آوردن یک ماده با خواص مطلوب است و به دست آوردن این خواص و کنترل آن در حین فرآیند شدن پلیمر بستگی به عوامل زیادی از جمله دما، فشار، کاتالیزور و…. دارد و پلیمری که بار اول ذوب و شکل دهی شده مطمئناً خواص بهتری نسبت به پلیمرهای بازیافتی چند بار ذوب شده دارد. بعضی از پلیمرها پس از چند بار ذوب و شکل دهی باز خواص خود رو حفظ میکنند. ولی بعضی از آنها مثل PVC پلی وینیل کلراید که مصرف زیادی در پروفیل در و پنجره، سفره و انواع ورق ها، کابل ها، لوازم خانگی و… دارند پس از بازیافت خواص خود را از دست می دهند. با استفاده از گرانول تولیدی، اقدام به تولید کفپوش دانه لاستیکی می‌کنند.

یکی از رو به گسترش‌ترین و مهمترین بخش های صنعت پلاستیک، بخش بازیافت ضایعات پلاستیک به گرانول های قابل استفاده مجدد برای سایر تولید کنندگان می باشد، چرا که مواد اولیه این صنعت لاستیک های فرسوده و دپو شده در مناطق کشور بوده که به فراوانی در ایران یافت می شوند و سالیانه چندین هزار تن به حجم آنها اضافه می شود.

همچنین محصول تولید شده این ماشین آلات، پودر لاستیک و گرانول لاستیک استاندارد، ماده اولیه صنایع بسیاری مانند تولید انواع کف پوش ها، انواع تقویت کننده ها و جایگزین در رنگها، آسفالت، بتن، همچنین به عنوان سوخت اصلی کوره، ماده اولیه لاستیک سازی و … می باشد و کاربرد بسیار در داخل و خارج از کشور دارد.

تهیه یک گرانول یک‌دست و با کیفیت که باعث افت کیفیت محصول نگردد و مشکلات فرایندی وکیفی برای مصرف کننده به همراه نداشته باشد همواره از مهمترین نگرانی های فعالان صنعت بازیافت است.

تولید گرانول

گرانول‌های پلاستیک گلوله های کوچکی از پلاستیک هستند که داخل دستگاه‌های مختلف شکل دهی پلاستیک ریخته شده و به انواع مختلف قطعات تبدیل می‌شوند. سیستم ماشین‌های شکل دهی به پلاستیک (شامل انواع خطوط اکستروژن و تزریق و …) به گونه ای ساخته شده اند که بهتر است مواد اولیه ورودی آنها بشکل ساچمه های کوچک پلاستیکی باشد. مواد پلاستیکی بازیافتی که آسیاب شده اند و دارای شکل‌های ورقه ای یا گوشه های تیز هستند نمی‌توانند براحتی در قیف‌های ورودی این دستگاه ها مورد استفاده قرار بگیرن و البته زمان میکس شدن هم بدلیل عدم یکنواختی اندازه آنها با مواد دیگر همیشه یک ترکیب غیر یکنواخت دارند. لذا مصرف کنندگان این مواد ترجیح می‌دهند مواد خریداری شده آنها مثل مواد اولیه نو به صورت گرانول یا همان ساچمه های کوچک پلاستیکی باشد که این کار به وسیله خطی به اسم خط تولید گرانول انجام می‌شود.
این خطوط به دو روش عمل می‌کنند:

روش اول: خطوط تولید گرانول رشته ای

تولید گرانول رشته ای که ساخت ماشین آلات آن ساده تر بوده و معمولا در ایران مورد استفاده قرار میگیرد روشی است که در آن پلاستیک پس از ذوب شدن در دستگاه اکسترودر و عبور از صافی های فلزی به شکل رشته هایی از پلاستیک مذاب درآمده و پس از عبور از یک استخر آب به داخل یک دستگاه آسیاب کوچک هدایت می‌شوند و پس از تکه تکه شدن خشک می‌شوند.

این روش ساده بوده اما گرانول‌های تولید شده با آن شباهتی به گرانول‌های مواد اولیه نو ندارد و دارای گوشه های تیز و خرده های پلاستیک هست.

خود خط نیز ثبات نداشته و رشته ها مدام قطع می‌شود و نیاز به اپراتور تمام وقت دارد.

روش دوم: خطوط تولید گرانول خشک

در این روش پلاستیک‌های خرد شده پس از ذوب شدن در اکسترودر و عبور از صافی از سوراخ‌های ریزی خارج میشود و به همان شکل مذاب به وسیله ی تیغه ای که با سرعت زیاد برش می خورد و هم‌زمان به وسیله یک مکنده مکیده شده و با عبور از مسیرهای لوله ای سرد و خشک می شود.

سپس با ورود به مخزن بزرگتری دچار افت فشارشده و بر اثر این افت فشار گرانول‌ها که سنگین‌ترند به پایین مخزن سقوط کرده و هوا از بالای آن خارج می‌شود.

ساخت ماشین آلات آن نیاز به دقت بالاتری داشته و باید ازکنترل‌های دور در قسمت‌های مختلف آن استفاده کرد در کل قیمت خط بالاتر بوده اما گرانول‌های تولید شده بسیار شبیه به گرانول‌های خریداری شده از پتروشیمی بوده و خود خط تولید نیز در زمان کار کاملا دارای ثبات است.

دستگاه گرانول ساز – اکسترودر

بیرون رانی مرحله ی آخر بسیاری از خطوط بازیافت پلاستیک است. خارج کننده ها معمولا مواد یکدست را دریافت می کنند. اگر خط بازیافت در مراحل تمیز کردن و خشک کردن درست عمل نکند، خارج کننده نیز درست عمل نخواهد کرد. این مساله معمولا در دیگر مراحل خط بازیافت اتفاق می افتد.

شرکت شمس جاوید به عنوان یکی از تولیدکنندگان بزرگ گرانول و مواد اولیه پلیمری در ایران فعالیت می‌کند. گرانول های تولیدی این مجموعه، از پودر درجه یک پتروشیمی تهیه می‌شوند و در اختیار تولیدکنندگان قرار می‌گیرند.

آیا این مطلب مفید بوده است ؟
[امتیاز: 0 میانگین: 0]

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.